Süni intellektlə bağlı qlobal razılaşma kiberfəzaya nə verəcək?

Ötən həftə 18 ölkə süni intellektin fəaliyyətinə nəzarət etməklə bağlı 20 səhifəlik sənəd imzalayıb.
Sənədə imza atan ölkələr arasında ABŞ, Böyük Britaniya, Almaniya, İtaliya, Çexiya, Estoniya, Polşa, Avstraliya, Çili, İsrail, Nigeriya və Sinqapur da adı yer alıb.
Yeni razılaşma süni intellekt texnologiyası formasını hakerlərin oğurlamasının qarşısını almaq üçün tədbirlərə diqqət yetirir və süni intellekt modellərinin yalnız zəruri təhlükəsizlik testindən sonra buraxılmasını tövsiyə edir.
“Report”a açıqlama verən "Azərbaycan İnformasiya və Kommunikasiya Texnologiyaları Sənayesi Assosiasiyası" İctimai Birliyinin İdarə Heyətinin sədri Elvin Abbasov hesab edir ki, belə bir sənədə hər zaman ehtiyac olub.
“Bu aralar süni intellektlə bağlı ən böyük qalmaqal Fransanın “ChatGPT”ni məhdudlaşdırması olub. İddia ondan ibarətdir ki, adıçəkilən platforma istifadəçilərin fərdi məlumatlarını toplayır. Həmçinin Fransa 18 yaşdan aşağı insanlar üçün fərqli yanaşma tələb edir. Amma ABŞ və Böyük Britaniya başda olmaqla bir sıra ölkələr süni intellektlə bağlı sənəd imzalayıb. Bu o deməkdir ki, həmin ölkələrin özlərinin yaratdığı süni intellekt modelləri bu qaydalara uyğunlaşdırılacaq. Həmçinin “ChatGPT”, “Bard” kimi uğur qazanmış beynəlxalq layihələr də bu razılaşmaya uyğun fəaliyyət göstərəcək. Əslində bu uyğunlaşmanı icra etmək özü-özlüyündə çətindir. Çünki lokal süni intellekt həlləri o qədər də məhsuldar olmur. Təcrübə də onu göstərir ki, qlobal korporasiyaların məhsulları daha çox təsirli olur. Hesab edirəm ki, qlobal süni intellekt məhsullarına nəzarət baş tutsa, onların insan hüquq və azadlıqlarına əməl etməsini təmin etmək mümkün olsa uğurlu nəticə əldə etmək olar”, - deyə o qeyd edib.
Ekspert düşünür ki, süni intellektə nəzarətin olmaması gələcəkdə ondan mənfi məqsədlər üçün istifadəyə imkan yarada bilər.
Müqaviləni şərh edən ABŞ-ın Kibertəhlükəsizlik və İnfrastruktur Təhlükəsizliyi Agentliyinin direktoru Cen İsterli isə deyib ki, bu müqavilə kibertəhlükəsizliyin təmin edilməsi baxımından xüsusi əhəmiyyətə malikdir: “Biz ilk dəfədir ki, bu tipli sənədə imza atırıq. Razılaşma mövcud imkanlarımızdan necə istifadə edəcəyimizi, onları necə bazara çıxara biləcəyimizə aydınlıq gətirəcək. Ola bilsin ki, xərcləri azaltmaq üçün rəqabəti artıraq. Amma müqavilənin ən önəmli cəhəti odur ki, dizayn mərhələsində təhlükəsizliyin təmin edilməsi önə çıxarılıb".
21-01-2026, 13:16
Azərbaycanlı filosofun məqaləsi Çində Scopus bazasında indekisləşən jurnalda dərc edilib
21-01-2026, 13:14
Prezident İlham Əliyev 20 Yanvar faciəsi ilə əlaqədar paylaşım edib
21-01-2026, 13:07
Prezident: Biz siyasi, iqtisadi, enerji və hətta müdafiə sahəsində ABŞ ilə yeni mərhələyə qədəm qoyuruq
21-01-2026, 13:02
Prezident İlham Əliyev Davosda Çexiyanın Baş naziri ilə görüşüb
21-01-2026, 13:01
Prezident İlham Əliyev Davosda İsrail Dövlətinin Prezidenti ilə görüşüb
21-01-2026, 12:59
Prezident İlham Əliyev Davosda “Azərbaycan rəhbərliyi ilə səhər yeməyi” adlı tədbirdə iştirak edib
21-01-2026, 12:58
ABŞ Prezidenti Azərbaycan Respublikasını Sülh Şurasına təsisçi üzv dövlət qismində qoşulmağa dəvət edib
21-01-2026, 12:57
Prezident İlham Əliyev: Azərbaycan Sülh Şurasına qoşularaq, onun nəcib missiyasını paylaşacaq
12-01-2026, 10:53
Xarici işlər nazirinin müavini Somali ilə bağlı fövqəladə iclasda iştirak edib
12-01-2026, 10:47
MEDİA-nın yaradılmasından beş il ötür
12-01-2026, 10:44
Bakıda “Xızı-Abşeron” Külək Elektrik Stansiyasının rəsmi açılış mərasimi keçirilib YENİLƏNİB
8-01-2026, 00:12
Azərbaycan diasporunun inkişafında xidmətlərinə görə bir qrup şəxs təltif edilib
8-01-2026, 00:10
Leyla Əliyeva Qusarda “Kənd Həyatı” layihəsinin qonağı olub
8-01-2026, 00:06
Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev yerli televiziya kanallarına müsahibə verib
5-01-2026, 12:31
TAP kəməri ilə Avropaya göndərilən Azərbaycan qazının həcmi açıqlanıb
5-01-2026, 10:51
İstismar müddəti başa çatmış və istifadəyə yararsız olan döyüş sursatları məhv ediləcək
5-01-2026, 10:48
Ağsu dolaylarında nəqliyyatın hərəkəti bərpa olunub
5-01-2026, 10:44
Dünya birjalarında neft ucuzlaşıb
5-01-2026, 10:39
Çindən Orta Dəhliz vasitəsilə ilin ilk qatarı Azərbaycana doğru yola düşüb
5-01-2026, 10:37
Fəlsəfə elmləri doktoru Xatirə Quliyevanın “Lütfi Zadənin dövrü, dünyagörüşü, fəlsəfi baxışları” adlı monoqrafiyasının təqdimat mərasimi keçirilib
2-01-2026, 01:05
Pensiya artımları bu aydan hesablanacaq
2-01-2026, 01:03
“Tut Əlimdən” Uşaqlar üçün Sosial Reabilitasiya Mərkəzində bayram şənliyi təşkil olunub
2-01-2026, 01:01
Azərbaycanın Birinci vitse-prezidenti Mehriban Əliyeva 2026-cı ilin ilk günü ilə bağlı paylaşım edib
2-01-2026, 01:00
Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin Dünya Azərbaycanlılarının Həmrəyliyi Günü və Yeni il münasibətilə müraciəti
31-12-2025, 01:14
Əcəmi Naxçıvaninin 900 illik yubileyi qeyd ediləcək
31-12-2025, 01:12
Yanvar ayına olan hava proqnozu açıqlanıb
31-12-2025, 01:11
QHT Agentliyinin Müşahidə Şurasının yeni tərkibi formalaşıb