Çay paketləri ilə torpaqda mikrob aktivliyi aşkar edilir

Alimlər ilk dəfə olaraq “çay paketi” üsulu ilə Rusiyanın Avropa hissəsindən şimaldan cənuba qədər 3000 kilometr məsafədə torpaqların mikrobioloji aktivliyini öyrəniblər. Bu yanaşma bizə torpaq mikroorqanizmlərinin müxtəlif kimyəvi tərkibli bitki qalıqlarını nə qədər tez parçaladığını və yaşıl çay və rooibos çayı nümunəsindən istifadə edərək parçalanma əlçatanlığını qiymətləndirməyə imkan verir.
Aztibb.az “Science of Total Environment” jurnalına istinadən xəbər verir ki, hazır yaşıl çayın parçalanma sürətinə əsasən torpağın temperaturu, kimyəvi tərkibinə görə daha mürəkkəb olan rooibosda isə torpağın turşuluğu və yeri (şəhər və ya təbii şərait) təsir göstərir.
Torpaq mikroorqanizmlərinin əsas ekoloji funksiyalarından biri düşmüş yarpaqlardan, bitki və heyvan qalıqlarından, gübrələrdən gələn mürəkkəb üzvi maddələrin parçalanmasıdır. Üzvi qalıqların parçalanma sürəti torpağın münbitliyini və onun qlobal karbon dövranında rolunu müəyyən edir. Üzvi maddələrin parçalanması zamanı mikroblar karbon qazı buraxdıqları üçün - onlar mikrob tənəffüsünü həyata keçirirlər - atmosferə istixana qazlarının əsas biogen mənbələrindən biri kimi xidmət edirlər. Buna görə də alimlər bu prosesin intensivliyini izləyirlər. Peşəkar monitorinq metodları mürəkkəb və bahalı avadanlıq tələb edir, ucuz alternativ isə hər kəs üçün əlçatan olan könüllü elmin kütləvi metodları ola bilər. Çay paketi üsulu da onlardan biridir.
Neylon çay paketləri standart olaraq seçilib. Çünki onların başlanğıc çəkiləri bir istehsalçıdan digərinə mahiyyətcə eynidir və müxtəlif yerlərdə müxtəlif insanların əldə etdiyi nəticələri müqayisə etməyə imkan verir. Bundan əlavə, çay yarpaqları yarpaq zibilinə bənzəyir və torpaq bakteriyalarının onu nə qədər tez parçaladığını anlamağa imkan verir. Eyni zamanda, mikroorqanizmlərin birbaşa çay yarpaqlarına nüfuz etməsinə mane olmur. Ölçmək üçün çay paketləri əvvəlcə çəkilir, sonra 90 gün torpağa basdırılır və bu müddətdən sonra yenidən çəkilir. İlkin və son kütlələr arasındakı fərqə əsasən, onlar torbada nə qədər çayın - üzvi maddələrin parçalandığını təxmin edirlər.
Çay paketi üsulu dünya elmində geniş yayılmışdır. Dünyanın hər yerindən məlumatların toplanması və işlənməsi üçün ixtisaslaşmış layihələr və platformalar mövcuddur.
10-06-2026, 11:22
Ağaclar və yaşıllıq sahələri şəhərlərdə temperaturun aşağı düşməsinə kömək edə bilər
10-06-2026, 11:20
Xəzər dənizində zəlzələ olub
10-06-2026, 11:16
Milli Məclisin növbəti iclasında 10 məsələ müzakirə ediləcək
5-06-2026, 11:29
BMT: Xəzər dənizinin qorunması və ekofəallara dəstək əsas ekoloji vəzifələrdən biridir
5-06-2026, 11:25
Milli Məclisin növbədənkənar sessiyasının ilk iclası: müzakirəyə 8 məsələ çıxarılıb
5-06-2026, 10:41
Prezident İlham Əliyev “Bakı Enerji Həftəsi”nin rəsmi açılış mərasimində iştirak edib
5-06-2026, 10:36
Prezident Putin: Rusiya və Azərbaycan bir sıra konkret istiqamətlərdə, o cümlədən energetika sahəsində danışıqlar aparır
5-06-2026, 10:33
Bu gün Ümumdünya Ətraf Mühit Günüdür
5-06-2026, 10:32
Prezident İlham Əliyev Avropa çempionu olan minifutbol üzrə Azərbaycan millisini təbrik edib
4-06-2026, 13:00
Vergi ombudsmanı sahibkarlarla görüşəcək
4-06-2026, 12:57
Prezident İlham Əliyev ABŞ Dövlət katibinin iqtisadiyyat, enerji və biznes məsələləri üzrə köməkçisinin başçılıq etdiyi nümayəndə heyətini qəbul edib
4-06-2026, 12:55
Prezident İlham Əliyev ABŞ Dövlət katibinin köməkçisinə Prezident Donald Tramp tərəfindən təqdim edilmiş xatirə hədiyyəsini göstərib
4-06-2026, 12:54
Prezident İlham Əliyev Mərkəzi Bankın yeni binasının açılışında iştirak edib
4-06-2026, 12:52
Avropa İttifaqı-Azərbaycan Tərəfdaşlıq Prioritetləri sənədinin layihəsi ilkin olaraq razılaşdırılıb
4-06-2026, 10:59
ANONS! ANONS! 40 İLLİK DOLĞUN FƏDAKAR FƏALİYYƏTƏ, ZƏNGİN KÜLLİYYATA, ÖLKƏ PREZİDENTİNİN TƏRƏQQİ MEDALININ ƏSASLARINA SAYMAMAZLIQ, HÖRMƏTSİZLİK HAQQINDA. İCLASA 10 DƏQİQƏ QALARDI, İLHAM MƏMMƏDZADƏ MƏNİ OTAĞINA ÇAĞIRIB DEDİ Kİ...
15-05-2026, 11:59
WUF13 zamanı tibbi xidmətlərin fasiləsiz təşkili təmin olunacaq
15-05-2026, 11:29
Bu gün dünyada Beynəlxalq İqlim Günü kimi qeyd olunur
15-05-2026, 11:25
WUF13-lə bağlı Bakı metrosunda iş rejimi gücləndiriləcək
15-05-2026, 11:07
Prezident İlham Əliyev Bakı Olimpiya Stadionunun ərazisində WUF13 ilə bağlı görülən işlərlə tanış olub
8-05-2026, 11:27
WUF13 çərçivəsində 370-dən çox tərəfdaş tədbiri təşkil olunacaq
8-05-2026, 11:25
Mayın 8-i Beynəlxalq Talassemiya Günüdür
8-05-2026, 11:23
Dərnəgül” dəmiryol dayanacağı istifadəyə verilib
7-05-2026, 11:16
Milli Məclisin sədri Sahibə Qafarova Monteneqroda işgüzar səfərdədir
7-05-2026, 11:15
Vəkilliyə namizədlər üçün ixtisas imtahanının test mərhələsi başlayıb
7-05-2026, 11:13
Prezident İlham Əliyev və Ukrayna Prezidenti Volodimir Zelenski arasında telefon danışığı olub
4-05-2026, 10:56
Prezident İlham Əliyev Bakının İslam Səfərli küçəsinin yenidənqurmadan sonra açılışında iştirak edib
4-05-2026, 10:28
Heydər Əliyev Fondunun təşəbbüsü ilə keçirilən “Bakı Marafonu 2026”da mükafatlandırma mərasimi olub