Çay paketləri ilə torpaqda mikrob aktivliyi aşkar edilir

Alimlər ilk dəfə olaraq “çay paketi” üsulu ilə Rusiyanın Avropa hissəsindən şimaldan cənuba qədər 3000 kilometr məsafədə torpaqların mikrobioloji aktivliyini öyrəniblər. Bu yanaşma bizə torpaq mikroorqanizmlərinin müxtəlif kimyəvi tərkibli bitki qalıqlarını nə qədər tez parçaladığını və yaşıl çay və rooibos çayı nümunəsindən istifadə edərək parçalanma əlçatanlığını qiymətləndirməyə imkan verir.
Aztibb.az “Science of Total Environment” jurnalına istinadən xəbər verir ki, hazır yaşıl çayın parçalanma sürətinə əsasən torpağın temperaturu, kimyəvi tərkibinə görə daha mürəkkəb olan rooibosda isə torpağın turşuluğu və yeri (şəhər və ya təbii şərait) təsir göstərir.
Torpaq mikroorqanizmlərinin əsas ekoloji funksiyalarından biri düşmüş yarpaqlardan, bitki və heyvan qalıqlarından, gübrələrdən gələn mürəkkəb üzvi maddələrin parçalanmasıdır. Üzvi qalıqların parçalanma sürəti torpağın münbitliyini və onun qlobal karbon dövranında rolunu müəyyən edir. Üzvi maddələrin parçalanması zamanı mikroblar karbon qazı buraxdıqları üçün - onlar mikrob tənəffüsünü həyata keçirirlər - atmosferə istixana qazlarının əsas biogen mənbələrindən biri kimi xidmət edirlər. Buna görə də alimlər bu prosesin intensivliyini izləyirlər. Peşəkar monitorinq metodları mürəkkəb və bahalı avadanlıq tələb edir, ucuz alternativ isə hər kəs üçün əlçatan olan könüllü elmin kütləvi metodları ola bilər. Çay paketi üsulu da onlardan biridir.
Neylon çay paketləri standart olaraq seçilib. Çünki onların başlanğıc çəkiləri bir istehsalçıdan digərinə mahiyyətcə eynidir və müxtəlif yerlərdə müxtəlif insanların əldə etdiyi nəticələri müqayisə etməyə imkan verir. Bundan əlavə, çay yarpaqları yarpaq zibilinə bənzəyir və torpaq bakteriyalarının onu nə qədər tez parçaladığını anlamağa imkan verir. Eyni zamanda, mikroorqanizmlərin birbaşa çay yarpaqlarına nüfuz etməsinə mane olmur. Ölçmək üçün çay paketləri əvvəlcə çəkilir, sonra 90 gün torpağa basdırılır və bu müddətdən sonra yenidən çəkilir. İlkin və son kütlələr arasındakı fərqə əsasən, onlar torbada nə qədər çayın - üzvi maddələrin parçalandığını təxmin edirlər.
Çay paketi üsulu dünya elmində geniş yayılmışdır. Dünyanın hər yerindən məlumatların toplanması və işlənməsi üçün ixtisaslaşmış layihələr və platformalar mövcuddur.
19-11-2026, 13:42
Prezident İlham Əliyev Vyetnam Xəbər Agentliyinə müsahibə verib
19-11-2026, 12:23
Bakıda ilk dəfə avtobuslar üçün ayrıca svetofor quraşdırılacaq
19-11-2026, 12:07
Səudiyyə Ərəbistanı BƏƏ-ni qabaqlayaraq Hindistanın ikinci ən böyük neft tədarükçüsü olub
19-11-2026, 11:47
ABŞ-də neft ehtiyatları 3,4 milyon barel artıb
17-11-2026, 12:59
Qahirədə Misirdə təhsil alan azərbaycanlı tələbələrlə görüş keçirilib
17-11-2026, 12:58
Gürcüstandan olan gənclər ADA Universitetinin proqramlarında fəal iştirak edirlər
17-11-2026, 12:56
İdris İsayev: Azərbaycanın 10 universiteti dünyanın ən yaxşı 1000 ali məktəbi sırasındadır
17-11-2026, 12:55
Xocalıda yeni tut bağları salınıb
17-11-2026, 12:53
Səfir: Azərbaycan müdafiə və təhlükəsizlik baxımından dəyərli tərəfdaşdır
17-11-2026, 12:50
Sabahın hava proqnozu açıqlanıb
17-11-2026, 12:48
DSMF Dünya Pensiya Sammitinin müsabiqəsində iki beynəlxalq mükafata layiq görülüb
17-11-2026, 12:47
Aysel Yaqubova: COP31 çərçivəsində təmiz enerji texnologiyalarının təşviqi istiqamətində əməkdaşlıq edirik
17-11-2026, 12:46
Azərbaycan və Dünya Bankı kənd təsərrüfatı sahəsində yeni layihənin icrasını müzakirə ediblər
17-11-2026, 11:13
AAYDA sədri Lənkəran, Astara və Lerik sakinlərinin müraciətlərini dinləyəcək
17-11-2026, 11:12
Milli Məclisdə 2027-ci ilin dövlət büdcəsi layihəsinin müzakirəsi davam edir
17-11-2026, 11:10
Hərbi qulluqçulara ali hərbi rütbələr təqdim edilib
17-11-2026, 11:05
Azərbaycan basketbol millisi İslandiya ilə qarşılaşacaq
17-11-2026, 11:03
Nazir Anar Əliyev Naxçıvanda vətəndaşlar müraciətlərini dinləyəcək
17-11-2026, 10:58
FHN-dən valideynlərə ciddi çağırış: Uşaqları evdə tək qoymayın
17-11-2026, 10:55
DİN: Ötən gün 52 cinayətin açılması təmin olunub
17-11-2026, 10:53
Birinci vitse-prezident Mehriban Əliyeva sosial media hesablarında Milli Dirçəliş Günü ilə bağlı paylaşım edib
17-11-2026, 10:51
Milli iradənin tarix yazdığı gün
16-11-2026, 18:56
İmadəddin Nəsimi İrsində Etno-İdentik və Multikultural Dəyərlər" monoqrafiyasının müzakirəsi keçiriləcək
16-11-2026, 12:05
Bakıda küləyin sürəti 28 m/s-dək güclənib, Xınalığa və Şahdağa qar yağır
16-11-2026, 12:02
Milli Məclisdə 2027-ci ilin dövlət büdcəsi və büdcə zərfinə daxil olan qanun layihələrinin müzakirəsinə başlanıb
16-11-2026, 12:01
Prezidentin Mətbuat Xidmətinin məlumatı
16-11-2026, 11:59
Prezidentin sosial şəbəkə hesablarında həftəlik fəaliyyəti ilə bağlı icmal yayımlanıb